A | A | A

HOME   |   WORD LID   |   CONTACT
print deze pagina

Nieuwsflash 4/2013

Dinsdag 23 april 2013

AANKONDIGINGEN
14 mei 2013 - Symposium 'Hiervoor ben je te jong!' - Gent

In het kader van de VLK-leerstoel die voor academiejaar 2012-2013 werd toegekend aan onze researchcoördinator Let Dillen, organiseert het Oncologisch Centrum van het UZ Gent op 14 mei a.s. het symposium 'Hiervoor ben je te jong!'. Het programma schenkt aandacht aan twee thema's: 1. rouw bij kinderen en jongeren (leerstoel VLK) en 2. kanker bij adolescenten en jongvolwassenen. In de voormiddag staan plenaire lezingen op het programma, in de namiddag kunnen deelnemers 2 workshops volgen. Meer informatie vindt u in de uitnodiging.

top

VORMING, TRAINING & OPLEIDING

5de Artsenforum Palliatieve Zorg in Mechelen

Op zaterdagvoormiddag 4 mei 2013 organiseert de Federatie i.s.m. Thomas More Hogeschool Mechelen (Lessius) het 5de Artsenforum Palliatieve Zorg. Na de plenaire voordracht van prof. dr. Guy Hans (Universiteit Antwerpen) over neuropatische pijn, kunnen de deelnemers twee parallelsessies uit een aanbod van vijf onderwerpen volgen. Meer informatie vindt u in de uitnodiging. Inschrijven kan via de link op de homepage van onze website www.palliatief.be.

top

Communicatie en spirituele zorg

Op 16 maart jl. organiseerde de KHLim een symposium over zi(j)n in de thuiszorg. Tijdens dit symposium bracht onderzoekster Joke Lemiengre verslag uit over een onderzoek naar de competenties van Vlaamse thuisverpleeg- en zorgkundigen in het verlenen van spirituele zorg. Hiervoor werd een survey-instrument met 26 competenties ontwikkeld. Aan thuisverpleeg- en zorgkundigen van het Wit-Gele Kruis werd gevraagd aan te geven hoe belangrijk zij die competenties vonden en hoe competent zij zelf dachten te zijn.

Uit de onderzoeksresultaten blijkt dat thuisverpleegkundigen veel belang hechten aan zorghoudingen (bv. er zijn, een vertrouwensvolle relatie aangaan) en zich hier vrij competent in voelen. Thuisverpleegkundigen hechten matig belang aan specifieke spirituele zorginterventies (bv. het beluisteren van levensvragen, het erkennen van 'stille' aanwijzingen) en voelen zich hier minder competent in. Thuisverpleegkundigen hechten het minst belang aan competenties m.b.t. het zorgproces en organisatorische aspecten van spirituele zorg (bv. observeren en benoemen van spirituele noden, deze noden ter sprake brengen binnen het team) en voelen zich voor deze competenties het minst competent.

Deze resultaten tonen aan dat er nog heel wat groei mogelijk is, zowel wat competentie-ontwikkeling als het in de praktijk brengen van spirituele zorg betreft. Vorming rond spirituele zorg blijft dan ook een aandachtspunt, en dit niet alleen in de thuiszorg. Binnenkort starten bij de Federatie twee opleidingen die hierop inspelen.

6 & 7 mei - Spirituele zorg van, voor en door het team - Katrien Cornette - Gent Maximum 16 deelnemers: er zijn nog enkele plaatsen vrij.

30 mei - Communicatie en gepast hanteren van afstand en nabijheid in de stervensfase - Mieke Ballinckx - Wemmel Deze opleiding telt genoeg deelnemers om te kunnen plaatsvinden maar geïnteresseerden kunnen nog altijd inschrijven.

Wie graag meer verneemt over bovenvermeld onderzoek mag contact opnemen met joke.lemiengre@khlim.be.

top

Zomertweedaagse Intervisie

Op 28 en 29 augustus '13 kunt u in Merksem naar de intensieve zomertweedaagse 'Introductie in intervisietechnieken voor intervisoren in palliatieve zorg' onder leiding van Walter Rombouts.

Deze tweedaagse wordt al enkele jaren met succes georganiseerd. Heeft u zin om te gaan maar bent u nog niet helemaal overtuigd? Lees dan hier hoe twee deelnemers aan een vorige sessie erop terugblikken.

top

VOOR U GELEZEN
'Frailty' bij ouderen: Implicaties voor zorg aan het levenseinde

'Frailty' – broosheid, kwetsbaarheid – heeft belangrijke gevolgen voor de zorgnoden van ouderen en de manier waarop deze noden worden opgevangen. Het kunnen herkennen en objectief meten van 'frailty' of broosheid, kan zorgverleners helpen om samen met de patiënt en zijn naasten moeilijke beslissingen te nemen over behandelplannen en prognose, en dus uiteindelijk betere palliatieve zorg te geven. In dit artikel overlopen de auteurs de verschillende definities van 'frailty' en de verschillende manieren waarop 'frailty' de zorg aan het levenseinde mee vormgeeft. Daarnaast geven ze enkele praktijksuggesties voor zorg aan het levenseinde bij frêle ouderen. Dit zijn de kerngedachten van de auteurs doorheen het artikel: (1) Frêle ouderen zijn meer vatbaar voor delier, functionele achteruitgang, beperkte mobiliteit, vallen, sociale terugtrekking en overlijden; (2) het meten van de zorgnoden van frêle ouderen houdt in dat men een assessment maakt van het cognitief functioneren, het algemeen functioneren, mobiliteit, evenwicht en sociale omstandigheden en dit bovenop inzicht in hun medische aandoeningen. Er zijn verschillende maten die 'frailty' meten, zoals de FRAIL-schaal, de Tilburg Frailty Indicator, de Clinical Frailty Scale, de Edmonton Frail Scale; (3) als mensen zo frêle zijn dat ze geen interventies zoals ingrepen of chemotherapie kunnen ondergaan zonder kwetsuren op te lopen, dan moet gepaste zorg aan het levenseinde zich richten op het behouden van de hogere-orde functies en (4) zorg aan het levenseinde kan curatieve behandelingen inhouden van sommige episoden, indien deze de cognitie, de mobiliteit of het functioneren bedreigen of pijn en lijden veroorzaken, zelfs in een context van een omvattend palliatief zorgplan.

Meer weten?

  • Koller, K. & Rockwood, K. (2013). Frailty in older adults: Implications for end-of-life care. Cleveland Clinic Journal of Medicine, 80(3), 168-174. Indien u geen toegang hebt tot het artikel, kunt u steeds contact opnemen met de Federatie via research@palliatief.be.
  • Het 10de Vlaams Congres Palliatieve Zorg zoomt dit jaar in op de problematiek van 'frailty' onder de titel BEZORGD OM BREEKBAARHEID. In een volgende Nieuwsflash krijgt u meer informatie over programma en inschrijvingsmodaliteiten. Afspraak op 1 oktober 2013 in Brugge.

top

Management van delier uitgeklaard: aanbevelingen voor de klinische praktijk vanuit praktijk, onderzoek en expertraadplegingen

Delier komt vaak voor bij ernstige en vergevorderde aandoeningen. Het gaat gepaard met verscheidene nadelige gevolgen, zoals stress en leed bij de patiënt zelf, zijn naasten en zijn hulpverleners. In dit artikel beschrijven de auteurs een nieuwe benadering om delier te meten en aan te pakken, en dit gebaseerd op een uitgebreide literatuurstudie en jarenlange klinische ervaring. Een uitgebreid assessment van delier omvat een zorgvuldige beschrijving van de geobserveerde symptomen, signalen en gedragingen; en een begrip van de situatie van de patiënt, inclusief primaire diagnose, gerelateerde co-morbiditeiten, functionele status en prognose. Het belang van het opnemen van zorgdoelen van de patiënt en zijn familie wordt besproken. De concepten van mogelijk omkeerbaar versus onomkeerbaar delier en subtypes van delier worden aangeboden, alsook een beschrijving van hoe diagnostische en management-strategieën uit deze concepten volgen. Farmacologische interventies die voor snelle, effectieve en veilige verlichting zorgen, worden uitgelegd. Het gebruik van farmacologische en niet-farmacologische interventies, met inbegrip van educatie van patiënt en familie, verbetert de symptomen en verlicht het leed en de stress ervaren door de patiënt en zijn familie, en dit ongeacht of de delier omkeerbaar of onomkeerbaar is, hyperactief of hypoactief. Alle interventies die beschreven staan in de paper kunnen toegepast worden in elke zorgsetting en dus ook bij de patiënt thuis.

Meer lezen?

  • Irwin, S.A., Pirello, R.D., Hirst, J.M., Buckholz, G.T., & Ferris, F.D. (2013). Clarifying delirium management. Practical, evidence-based, expert recommandations for clinical practice. Journal of Palliative Medicine, 16(4), 423-435. Indien u geen toegang hebt tot het artikel, kunt u steeds contact opnemen met de Federatie via research@palliatief.be.
  • In het najaar 2012 werd er een Vlaamse richtlijn rond delirium uitgewerkt: Huysmans G., Laporta T., De Coninck C. Delirium in de palliatieve zorg - een richtlijn. November 2012. Toegankelijk via www.pallialine.be.

top

VOOR U GESIGNALEERD

In deze rubriek signaleren we nieuwe publicaties rond palliatieve zorg die voor zorgverstrekkers, beleidsmakers of anderen interessant kunnen zijn.

Op de EAPC Blog licht dr. Wouter Van Mechelen, Onderzoeksmedewerker Department of Public Health and Primary Care, KU Leuven, een onderzoek toe met als titel 'Het definiëren van de palliatieve patiënt' (voor een samenvatting van de studie, zie onze Nieuwsflash 4/2012). Deze studie werd geselecteerd als 'Editor's Choice' in de maarteditie van Palliative Medicine. Klik hier voor het bericht op EAPC Blog.

Meer lezen?

  • Van Mechelen W, Aertgeerts B, De Ceulaer K, Thoonsen B, Vermandere M, Warmenhoven F, et al. (2013). Defining the palliative care patient: A systematic review. Palliat Med; 27/(3): 197-208.

top